DuyTri.comDuy Trì
Bình nóng lạnh và điện nước trong nhà

Kiểm tra rò rỉ nước trong nhà bằng đồng hồ nước: lịch xem van, vòi và ống lộ mỗi quý

Khoá hết vòi rồi nhìn đồng hồ nước là cách người nhà tự phát hiện rò rỉ ngầm. Lịch đọc đồng hồ, xem van, vòi, ống lộ theo quý và khi nào gọi thợ nước.

An elderly Vietnamese man crouches by a small water meter box near a front gate, lifting its lid and peering at the round dial, his grandson holding an umbrella, soft overcast light

Cách đơn giản nhất để biết nhà có rò nước ngầm là khoá hết vòi rồi nhìn đồng hồ nước; nên làm việc này mỗi tháng một lần cùng lúc ghi chỉ số, và mỗi quý đi một vòng xem van, vòi, dây cấp và các đoạn ống lộ. Van khoá tổng nên được vặn đóng mở thử khoảng 6 tháng một lần để không bị kẹt đúng lúc cần.

Rò nước trong nhà ít khi ồn ào. Một két nước bồn cầu chảy rỉ suốt đêm, một mối nối sau tường thấm từng giọt, thường chỉ lộ ra khi hoá đơn tăng hoặc tường đã ố. Lịch dưới đây giúp bắt sớm những chỗ đó bằng việc người nhà làm được, và chỉ rõ khi nào cần thợ có máy dò.

Thử đồng hồ nước mười lăm phút

Chọn lúc cả nhà không dùng nước, ví dụ sáng sớm hoặc trước khi đi ngủ. Bồn mái và bể ngầm làm phép thử phức tạp hơn, xem mục sau.

  1. Khoá hết vòi, không chạy máy giặt, máy rửa bát, máy lọc nước; nhắc cả nhà không xả bồn cầu trong lúc thử.
  2. Mở nắp hộp đồng hồ. Nhìn kim nhỏ hoặc bánh xe quay nhanh trên mặt đồng hồ, thứ chỉ lượng nước rất ít.
  3. Chụp ảnh mặt đồng hồ, ghi giờ.
  4. Đợi mười lăm phút, không dùng nước. Chụp ảnh lại.
  5. Nếu kim nhỏ đứng yên và hai số giống nhau, đường ống từ đồng hồ vào nhà không có rò đáng kể.
  6. Nếu kim nhỏ quay hoặc số nhích lên, có rò ở đâu đó sau đồng hồ. Khoá van tổng trong nhà nếu có, nhìn lại đồng hồ: kim dừng thì chỗ rò nằm trong nhà; kim vẫn quay thì chỗ rò nằm ở đoạn ống giữa đồng hồ và van tổng.

Ghi kết quả vào sổ. Phép thử này không cần dụng cụ, không cần đụng tới ống, và lặp lại được mỗi tháng. Nếu đồng hồ đặt ở chỗ khuất, hộp đồng hồ ngập nước hoặc khó mở, nhờ người của đơn vị cấp nước khi họ đến ghi chỉ số.

Nhà có bồn mái và bể ngầm: thử thế nào cho đúng

Với nhà có bể ngầm, đồng hồ nước chỉ đo nước chảy vào bể ngầm, qua một van phao cơ. Nếu bể đang đầy và van phao đóng kín, đồng hồ đứng yên dù trong nhà đang rò, vì nước rò lấy từ bồn mái chứ không phải từ đường ống ngoài. Lúc đó phép thử ở mục trên chỉ kiểm được đoạn từ đồng hồ tới bể.

Để thử phần trong nhà, dùng chính bồn mái làm đồng hồ: buổi tối khi bồn đã đầy và bơm đẩy dừng, ngắt aptomat bơm đẩy và bơm tăng áp, khoá hết vòi. Sáng hôm sau bật lại bơm đẩy và nghe bơm chạy bao lâu mới dừng. Nếu cả đêm không ai dùng nước mà sáng ra bơm vẫn chạy khá lâu, có nước đã đi đâu đó. Nhà nào nhìn được mực nước bồn qua ống thuỷ hoặc nhìn từ miệng bồn trên sân thượng có lan can thì ghi mực tối và sáng.

Một dấu hiệu đơn giản khác: đêm khuya cả nhà ngủ mà nghe bơm đẩy tự chạy. Bể ngầm cũng có thể rò ra đất, thấy được khi mực nước bể tụt trong những ngày không dùng. Những phép thử này cho bạn biết có rò hay không; tìm đúng chỗ rò sau tường hay dưới nền là việc của thợ.

Lịch kiểm đường nước cả năm

Gắn việc đọc đồng hồ vào ngày cố định đầu tháng; vòng nhìn van vòi gộp mỗi quý.

Hạng mụcBao lâu một lầnTự làm hay gọi thợDấu hiệu cần làm sớm hơn
Ghi chỉ số, thử đồng hồ mười lăm phútMỗi thángTự làmHoá đơn tăng mà nhà không dùng thêm
Nghe và nhìn két nước bồn cầuMỗi thángTự làmNước rỉ vào lòng bồn, tiếng xì nhỏ liên tục
Xem vòi, dây cấp mềm dưới lavabo, sau máy giặt3 thángTự làmDây phồng, gỉ ở đầu nối, tủ dưới lavabo ẩm
Xem ống lộ ở sân thượng, ban công, gầm cầu thang3 thángTự nhìn, sửa thì thợVệt ố, rêu chạy theo đường ống
Vặn đóng mở thử van tổng, van nhánh6 thángTự làm nhẹ tay; van kẹt thì thợVan cứng, rỉ quanh tay vặn
Thay dây cấp mềm3–5 năm hoặc khi phồng, gỉThợ, hoặc người quen việc khi đã khoá vanVỏ bọc nứt, đầu nối gỉ
Dò rò ngầm sau tường, dưới nềnKhi thử đồng hồ báo ròThợ có máy dòTường ố, sàn ấm ẩm, mốc chân tường

Mốc theo hướng dẫn của nhà sản xuất vòi, dây cấp và khuyến cáo của đơn vị cấp nước là chuẩn; bảng là khoảng tham khảo.

Vòng nhìn mỗi quý: những chỗ hay rò mà ít ai để ý

Mang đèn pin và một tờ giấy ăn khô. Lau giấy quanh các đầu nối: giấy ướt hoặc có vệt gỉ là thấy ngay chỗ rỉ nhỏ.

  • Két nước bồn cầu: nhỏ vài giọt màu thực phẩm vào két, không xả, đợi mười lăm phút; màu chảy xuống lòng bồn là van xả két đang rò.
  • Tủ dưới lavabo và bồn rửa bát: đáy tủ có vết phồng gỗ, ẩm, mùi mốc.
  • Dây cấp mềm của máy giặt, máy lọc nước, bình nóng lạnh: vỏ phồng, đầu nối gỉ xanh hoặc trắng.
  • Vòi ngoài sân, ban công: rỉ ở chân vòi khi đã khoá.
  • Đoạn ống đi nổi trên sân thượng: nắng làm ống nhựa giòn, mối dán nứt.
  • Chân tường phòng tắm, mặt sau tường bếp: vệt ố, sơn bong, mốc đen chạy thành đường.

Chỗ nào nghi, chụp ảnh và ghi. Siết nhẹ tay đầu nối nhựa đang rỉ là việc người nhà làm được sau khi khoá van nhánh; đầu nối kim loại, ống trong tường, van lớn thì để thợ.

Van khoá tổng: thứ cần chăm nhất nhưng hay bị quên nhất

Lúc ống vỡ, việc đầu tiên là khoá van tổng. Nhưng nhiều nhà không biết van tổng nằm đâu, hoặc tìm thấy thì van đã kẹt cứng vì mười năm không ai đụng. Mỗi người lớn trong nhà nên biết vị trí van tổng, van nhánh từng tầng, và van riêng của bình nóng lạnh. Dán một ghi chú nhỏ ở gần tủ điện hoặc mặt trong cửa tủ bếp để người giúp việc, người trông nhà cũng biết.

Sáu tháng một lần, vặn van tổng đóng hẳn rồi mở lại, nhẹ tay, không dùng cờ lê. Van vặn trơn là tốt. Van cứng, phải dùng sức mạnh, hoặc vặn xong thấy rỉ nước quanh trục thì ghi lại và để thợ thay hoặc bảo dưỡng, đừng cố vặn mạnh vì có thể gãy trục ngay lúc đó.

Ghi vào sổ vị trí từng van kèm ảnh. Nhà có người già ở một mình nên chọn van có tay gạt dễ vặn và đặt ở chỗ dễ với, việc này nhờ thợ làm trong lần sửa gần nhất.

Nên tập cho cả nhà một lần, như tập thoát hiểm: giả sử ống dưới lavabo bục, ai khoá van nào, ai ngắt aptomat bình nóng lạnh và bơm, ai gọi thợ. Trẻ lớn và người giúp việc tham gia được phần khoá van và ngắt bơm. Mất mười phút một lần mỗi năm, nhưng lúc nước tràn thật thì không ai phải đứng tìm. Ghi thêm vào sổ vị trí aptomat của bơm, vì bơm tăng áp còn chạy thì khoá van nhánh xong nước vẫn có thể bị đẩy ra chỗ vỡ từ phía bồn mái.

Theo mùa và khi nhà vắng người

Mùa nắng nóng. Ống nhựa đi nổi trên sân thượng, ban công giãn nở theo nhiệt mỗi ngày, mối dán dễ nứt vào cuối mùa. Vòng nhìn quý này dành nhiều thời gian hơn cho các đoạn ống phơi nắng, nhất là chỗ ống cấp vào bồn mái và đường nước nóng của máy năng lượng mặt trời nếu có.

Mùa lạnh ở vùng núi cao. Đêm rét đậm có thể làm đoạn ống lộ ngoài trời nứt. Nhà ở những nơi này nên nhờ thợ bọc bảo ôn cho đoạn ống ngoài trời trước mùa, và những đêm rét nhất để một vòi nhỏ giọt hoặc khoá van nhánh ra ngoài trời.

Trước khi đi vắng từ vài ngày trở lên. Khoá van tổng và van cấp cho máy giặt, máy lọc nước; ngắt bơm. Nếu có rò, nước chỉ chảy hết lượng còn trong ống chứ không chảy liên tục cả tuần. Ghi chỉ số đồng hồ trước khi đi, về đọc lại: chỉ số nhích lên khi van tổng đang khoá là đoạn ống ngoài có vấn đề.

Ghi các mốc này cùng trang sổ đường nước để năm sau chỉ việc lặp lại, không phải nhớ.

Gọi thợ dò rò: thợ làm đúng thì như thế nào

Khi phép thử đồng hồ báo có rò mà vòng nhìn không ra chỗ, cần thợ có thiết bị dò. Thợ làm đúng sẽ bắt đầu bằng việc chia đoạn: khoá từng van nhánh để khoanh vùng tầng hay phòng nào đang rò, trước khi đục bất cứ chỗ nào. Sau đó mới dùng máy nghe tiếng rò, máy đo ẩm hoặc thử áp đoạn ống.

Nói với thợ ngay từ đầu: "Nhà mình đã thử đồng hồ, khoá hết vòi mười lăm phút đồng hồ vẫn nhích, đây là ảnh và sổ ghi. Anh chị khoanh vùng giúp trước rồi báo nhà mình chỗ định đục." Thợ đề nghị đục rộng nhiều chỗ khi chưa khoanh vùng là dấu hiệu nên hỏi lại.

Sau khi sửa, làm lại phép thử đồng hồ mười lăm phút ngay trước mặt thợ, ghi kết quả. Kim đứng yên mới là xong. Giữ ảnh chỗ đục, đoạn ống cũ và vị trí mới sửa trong sổ, vì đường ống trong tường là thứ sau này không ai nhớ đi đâu.

Việc làm thừa hay gặp: thay toàn bộ ống trong nhà vì một chỗ rò, khi phần còn lại vẫn tốt; hoặc ngược lại, lấp tạm bằng keo dán ống mà không ai biết đoạn đó đang yếu.

Câu hỏi thường gặp

Làm sao biết nhà có rò nước ngầm khi không thấy chỗ ướt?

Khoá hết vòi, không dùng nước trong mười lăm phút và nhìn kim nhỏ trên đồng hồ nước. Kim quay hoặc chỉ số nhích lên là có rò sau đồng hồ. Khoá thêm van tổng trong nhà để biết chỗ rò nằm trong nhà hay ở đoạn ống ngoài.

Nhà có bể ngầm thì thử rò bằng đồng hồ nước được không?

Chỉ kiểm được đoạn ống từ đồng hồ tới bể ngầm. Để thử phần trong nhà, ngắt bơm vào buổi tối khi bồn mái đầy, khoá hết vòi, sáng hôm sau bật bơm và xem bơm chạy bao lâu mới dừng, hoặc nhìn mực nước bồn nếu có thể nhìn an toàn.

Két nước bồn cầu rò có tốn nhiều nước không?

Có thể tốn đáng kể vì nước chảy rỉ suốt ngày đêm mà không ai để ý. Thử bằng cách nhỏ vài giọt màu thực phẩm vào két, không xả, đợi mười lăm phút; màu xuống lòng bồn là van xả két đang rò và cần thay phụ kiện.

Van khoá tổng bao lâu nên vặn thử một lần?

Khoảng sáu tháng một lần, vặn đóng hẳn rồi mở lại bằng tay, nhẹ nhàng. Việc này giữ cho van không kẹt cứng. Nếu van quá cứng hoặc rỉ nước quanh trục sau khi vặn, đừng dùng cờ lê ép mà gọi thợ thay hoặc bảo dưỡng van.

Dây cấp nước mềm dưới lavabo bao lâu thì thay?

Thường khoảng ba đến năm năm, hoặc sớm hơn khi vỏ phồng, đầu nối gỉ hay nứt. Dây cấp hỏng có thể bục đột ngột và làm ngập sàn. Mỗi quý nhìn một lần, thấy dấu hiệu thì khoá van nhánh và thay sớm.

Hoá đơn nước tăng gấp đôi mà nhà không dùng thêm thì làm gì?

Thử đồng hồ mười lăm phút với tất cả vòi khoá để xem có rò không. Kiểm két nước bồn cầu bằng màu thực phẩm và nhìn các đầu nối. Nếu không thấy rò mà đồng hồ vẫn quay, gọi thợ có máy dò; nếu đồng hồ đứng yên, liên hệ đơn vị cấp nước để kiểm lại chỉ số.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138